AKKERMAN, JAN

(24-12-1946)

Briljant gitarist, algemeen beschouwd als de meest invloedrijke van Nederlandse bodem. Geboren in Amsterdam speelt Akkerman op jeugdige leeftijd in allerlei lokale bands, waarvan Johnny & His Cellar Rockers (met Pierre van der Linden op drums) de bekendste is. Met zijn volgende groep The Hunters wordt Akkerman, door zijn virtuoze lick in de hit Russian Spy And I ('66), op slag een begrip in Nederland. Omstreeks deze tijd maakt hij ook "TALENT FOR SALE", waarop hoofdzakelijk covers van soul- en r&b-hits staan. In januari '69 richt hij Brainbox op, waarvoor hij samen met zanger Kaz Lux hits als Down Man en Dark Rose schrijft. Brainbox opereert in een progressieve bluesstijl en floreert niet in het minst door het hoge stemgeluid van Lux. De band beschikt over origineel werk en zet covers fraai naar zijn hand. Reeds na drie hits en "BRAINBOX" verlaat Akkerman de groep, die vervolgens nog meer personeelswisselingen ondergaat en zichzelf in '71 opheft na ruzie met haar manager. Deze richt met andere musici een nieuwe versie van Brainbox op, die minder succesvol is en in '72 wordt ontbonden. Brainbox (met Lux) imiteert Lazarus in '82, toert veel, maar stopt in '84. In '70 duikt Akkerman met Pierre van der Linden, die hem ook in The Hunters (los/vast) en Brainbox volgt, op in Focus (zie PROGROCK). In Focus maakt Akkerman ook buiten Nederland indruk. In een lezerspoll van het Engelse muziekblad Melody Maker komt hij in '73 zelfs als 's werelds beste gitarist uit de bus. Als componist tekent Akkerman in deze periode voor internationale hits als House Of The King en Hocus Pocus. Met hulp van zijn medebandleden Van der Linden en Bert Ruiter (bas) maakt hij tussen de bedrijven door "PROFILE". Op "TABERNAKEL" toont Akkerman zijn veelzijdigheid, maar de plaat is hier en daar ook aan de bombastische kant. Na muzikale onenigheid met toetsenman Thijs van Leer verlaat hij Focus in '76, om zich aan een solocarrière te wijden. Datzelfde jaar maakt hij samen met Kaz Lux "ELI". De plaat krijgt goede kritieken en verkoopt uitstekend. Akkerman speelt er overigens amper solo op, maar beperkt zich tot prachtig akkoordenwerk. De jaren erna werkt Akkermanveelvuldig met grote orkesten. Goede voorbeelden hiervan zijn "JAN AKKERMAN" en "JANAKKERMAN & CLAUS OGERMAN", gearrangeerd door respectievelijk Michael Gibbs en Claus Ogerman. Vanaf "LIVE", live in Montreux opgenomen, lijdt de inmiddels in Friesland wonende gitarist aan richtingloosheid. Met "3" gaat hij maar eens op de gladde (funk)toer, hetgeen op een mislukking uitloopt. De produktiekosten van zijn elpees liggen vrij hoog, maar de verkopen zijn zeer matig. Het is dan ook geen verrassing als platenlabel Atlantic Akkermans contract in '80 ontbindt. In dat jaar verschijnt "TRANSPARENTAL", dat gemaakt wordt in vrijwel dezelfde samenstelling als de bestseller "ELI", maar beduidend minder is dan de eerste en het dan ook slecht doet. In '81 worden veel fans onaangenaam verrast door "OIL IN THE FAMILY", een disco-elpee met instrumentale, Arabisch getinte muziek waarop Akkerman vrijwel alle instrumenten zelf bespeelt. Ook de daaropvolgende platen, waaronder de ongeïnspireerde new age-plaat "CAN'T STAND NOISE", verkopen slecht. Op "FROM THE BASEMENT" keert Akkerman voorzichtig terug naar zijn rock-roots. In '85 werkt hij weer samen met Thijs van Leer op "FOCUS", maar de gouden tijden zijn voorbij en de hereniging is van korte duur. In de daaropvolgende jaren toert Akkerman door Nederland en Duitsland, begeleid door een computer of door een groep. Vaste begeleiders zijn in die tijd drummer Ton Dijkman (ex-Bertus Borgers) en bassist Michael Peet (ex-TC Matic), zonodig uitgebreid met de vocalen van Kaz Lux. Met deze begeleiders neemt Akkerman in eigen beheer "HEARTWARE" op. In deze periode doet hij veel sessiewerk, onder andere voor het r&b-project vanAndré Hazes. In '89 wordt Akkerman als invaller gevraagd voor Night Of The Guitar, een Europese tournee met wereldberoemde gitaristen uit de jaren zestig en zeventig die nog een keer hun kunstjes doen. Akkerman komt daarbij naar voren als de meest verrassende snarenvirtuoos, die nog niets van zijn elan verloren heeft. Deze succesvolle invalbeurt levert Akkerman een contract op voor het stilistische ratjetoe "THE NOISE OF ART", dat hem voor het eerst sinds jaren weer in de albumhitparade brengt. Hij werkt met een groep enkele tournees af en treedt daarna zowel solo als met incidentele begeleiders op. In augustus '92 raakt Akkerman bij een auto-ongeluk in Noord-Holland ernstig gewond, maar herstelt evenwel snel. Tijdens zijn revalidatie-periode werkt hij aan het rustige "PUCCINI'S CAFE", omschreven als filmmuziek zonder film. "PUCCINI'S CAFE" wordt in de pers lauw ontvangen, maar belandt wel in de Album Top 100. Voorjaar '93 is depas getrouwde Akkerman weer op het podium te vinden. Eind juni staat hij met bluesgitarist Samuel Eddy (zie IERLAND) op het Haagse Parkpopfestival voor een leuk duo-optreden.

Bovenstaand artikel is afkomstig uit de negende editie van OOR's Eerste Nederlandse Pop-encyclopedie.

discografie

(1) TALENT FOR SALE (IMPERIAL '68) -

(2) PROFILE (HARVEST '72) -

(3) TABERNAKEL (ATLANTIC '73) -

(4) JAN AKKERMAN (ATLANTIC '77) -

(5) LIVE (ATLANTIC '78) -

(6) 3 (ATLANTIC '79) -

(7) OIL IN THE FAMILY (CNR '81) -

(8) PLEASURE POINT (WEA '82) -

(9) IT COULD HAPPEN TO YOU (POLYDOR '82) -

(10) CAN'T STAND NOISE (CBS '83) -

(11) FROM THE BASEMENT (CBS '84) -

(12) HEARTWARE (SKYDANCER '87) -

(13) THE NOISE OF ART (IRS '90) -

(14) PUCCINI'S CAFE (EMI '93) -

(15) BLUES HEARTS (EMI '94) -

(16) FOCUS IN TIME (PATIO '96) -

(17) 10.000 CLOWNS ON A RAINY DAY (PATIO '97)

 

COMPILATIES

(18) GUITAR FOR SALE (CBS '76) -

(19) A PHENOMENON (BOVEMA-NEGRAM '79) -

(20) THE BEST OF JAN AKKERMAN AND FRIENDS (ATLANTIC '80) -

(21) GOLDEN HIGHLIGHTS (CBS '85) -

(22) HET BESTE (EMI '85) -

(23) A TALENT'S PROFILE (EMI '88) -

 

MET THIJS VAN LEER

(24) FOCUS (VERTIGO '85) -

 

MET KAZ LUX (25) ELI (ATLANTIC '76) -

(26) TRANSPARENTAL (ARIOLA '80) -

 

MET CLAUS OGERMAN

(27) ARANJUEZ (CBS '78) -

(28) JAN AKKERMAN & CLAUS OGERMAN (DURECO '81) -

(29) COLLAGE (CBS '81) -

 

MET TONY SCOTT

(30) PRISM (POLYDOR '77) -

 

BRAINBOX (SELECTIEF)

(31) BRAINBOX (IMPERIAL '70/PSEUDONYM '97) -

(32) PARTS (IMPERIAL '72) -

 

BRAINBOX-COMPILATIE (33)

HET BESTE VAN (EMI '83)

 

hitsingle(s)

02-03-74 HOUSE OF THE KING 17